DHI / choı pen ile saç ekimi nedir?

DHI (Direct Hair Implantation), Türkçede “doğrudan saç implantasyonu” olarak kullanılan bir terimdir.

Ancak güncel terminolojide önemli bir düzeltme yapmak gerekir:

DHI, FUE ve FUT gibi bağımsız bir saç kökü alma yöntemi değildir.

International Society of Hair Restoration Surgery (ISHRS), DHI teriminin çoğunlukla keskin uçlu implanter kalem kullanılarak greftlerin yerleştirilmesini ifade ettiğini ve ayrı bir saç ekim yöntemi olarak pazarlanmaması gerektiğini açıkça belirtmektedir.

Saç ekiminin iki ayrı aşamasını birbirinden ayırmak konuyu daha anlaşılır hale getirir:

1. Greftlerin donör bölgeden alınması:FUE veya FUT/LSE gibi yöntemlerle yapılır.

2. Greftlerin saçsız veya seyrek alana yerleştirilmesi:Önceden açılmış kanallara forseps veya implanter ile yapılabileceği gibi, keskin uçlu Choi tipi implanterlerle kanal oluşturma ve greft yerleştirme aynı hareket içerisinde gerçekleştirilebilir.

Bu nedenle kliniklerde “DHI saç ekimi” olarak adlandırılan işlem çoğunlukla:

FUE ile greftlerin alınması + Choi/implanter kalemle yerleştirilmesi

şeklinde gerçekleştirilmektedir.

Choi implanter pen, folliküler ünite greftlerinin alıcı bölgeye yerleştirilmesini kolaylaştırmak amacıyla geliştirilmiş özel bir implantasyon aracıdır.

Choi ve Kim'in tekli saç greftlerinin ekimi için geliştirdiği implanter 1992 yılında bilimsel literatürde yayımlanmıştır. Dolayısıyla bazen tanıtıldığı gibi son yıllarda geliştirilmiş yeni bir teknoloji değildir. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

Günümüzde farklı çaplarda ve farklı tasarımlarda çok sayıda implanter sistemi bulunmaktadır.

İmplanter içerisinde temel olarak;

• İçi boş iğne veya kanal,
• Greftin yerleştirildiği bölüm ve
• Grefti dokuya ilerleten bir piston mekanizması

bulunur.

Günlük kullanımda büyük ölçüde aynı anlamda kullanılmaktadır.

Ancak DHI bir marka veya cihazın bilimsel adı değildir.

Choi implanter belirli bir implantasyon aracıdır; “DHI” ise birçok klinikte keskin uçlu implanterlerle yapılan doğrudan greft yerleştirme tekniğini tanımlamak için kullanılan ticari/popüler bir terimdir.

ISHRS de bu terminolojik karışıklığa özellikle dikkat çekmektedir.

Burada en sık yapılan hata FUE ile DHI'yı iki rakip saç ekim yöntemi gibi karşılaştırmaktır.

FUE (Follicular Unit Excision) esas olarak greftlerin donör bölgeden nasıl çıkarıldığını tanımlar.

FUE'de folliküler üniteler küçük punchlar yardımıyla tek tek donör alandan çıkarılır.

2025 tarihli kapsamlı güncel derlemede modern saç transplantasyonunda iki ana donör toplama yöntemi;

FUE ve linear strip excision/FUT

olarak tanımlanmaktadır.

DHI ise esas olarak greftlerin alıcı alana nasıl yerleştirildiğini tarif eder.

Dolayısıyla aynı hastada:

greftler FUE ile alınabilir ve Choi/DHI yöntemiyle implante edilebilir.

Daha doğru soru:

olmalıdır.

Bu ifade de tam olarak doğru değildir.

DHI için sıklıkla “kanal açılmadan saç ekimi” ifadesi kullanılır.

Gerçekte greftin deri içerisine yerleşebilmesi için deride bir giriş yolu oluşturulması zorunludur.

Keskin uçlu Choi tipi implanterlerde cihaz;

deride insizyonu oluşturur ve hemen ardından grefti aynı açıklık içerisine bırakır.

Yani kanal/insizyon oluşturma ve implantasyon ayrı iki işlem yerine aynı hareket içerisinde gerçekleştirilir.

ISHRS de keskin implanterlerin deride insizyon oluşturduğunu ve grefti hemen bu insizyon içerisine yerleştirdiğini belirtmektedir.

Buna karşılık küt uçlu implanterler, önceden hazırlanmış alıcı kanallara greft yerleştirmek için kullanılabilir.

Dolayısıyla:

“DHI'da hiç kanal açılmaz”

yerine:

“Keskin implanterlerde kanal oluşturma ile greft yerleştirme aynı aşamada gerçekleştirilebilir”

demek daha doğrudur.

Öncelikle saç dökülmesinin nedeni, donör alan ve gelecekte beklenen saç kaybı değerlendirilir.

Saç çizgisi planlandıktan ve gerekli lokal anestezi sağlandıktan sonra greftler çoğunlukla FUE yöntemiyle donör bölgeden çıkarılır.

Elde edilen folliküler üniteler;

• Tekli,
• İkili,
• Üçlü veya daha fazla saç içerebilen greftler

olarak değerlendirilir.

Özellikle doğal saç çizgisinin oluşturulmasında tekli folliküler üniteler önemli rol oynar.

Greftler uygun implanter uçlarına dikkatlice yüklenir.

Keskin implanter kullanıldığında iğne cilde belirlenen;

• Açı,
• Yön ve
• Derinlikte

girilir ve piston mekanizmasıyla greft dokuya bırakılır.

Hayır.

Eski yazıdaki “doğru açı 40–45 derecedir” ifadesini kaldırmak gerekir.

Saçın doğal çıkış açısı;

• Frontal saç çizgisinde,
• Temporal bölgede,
• Tepe bölgesinde ve
• Saçlı derinin farklı kısımlarında

değişir.

Özellikle ön saç çizgisinde saçlar oldukça dar açılarla deriden çıkabilir.

Doğal sonuç için esas olan sabit bir derece kullanmak değil, kişinin mevcut saçlarının doğal yön ve açılarını mümkün olduğunca taklit etmektir.

Saç ekimindeki yön ve açı üzerine yapılan klasik çalışmalar da bu prensibi desteklemektedir. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

İmplanterlerin teorik avantajlarından biri greftin follikül bulbusunun forsepsle doğrudan tutulma ihtiyacını azaltabilmesidir.

ISHRS, implanter kullanımında follikül bulbusunun doğrudan manipülasyonunun azaltılmasının grefti mekanik travmadan koruyabilecek potansiyel bir avantaj olduğunu belirtmektedir.

2023 tarihli greft yerleştirme teknikleri derlemesinde de Choi ve diğer implanterlerin FUE greftlerinin implantasyonunda yararlı araçlar olduğu belirtilmektedir. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

Ancak bundan;

“Choi kullanılan bütün greftler daha iyi yaşar”

sonucu çıkarılamaz.

Greft sağkalımını;

• Greftin çıkarılması sırasındaki travma,
• Transeksiyon,
• Vücut dışında kalma süresi,
• Kuruma,
• Saklama solüsyonu,
• İmplantasyon sırasında ezilme,
• Alıcı alandaki damar dolaşımı,
• Yoğunluk ve
• Cerrahi teknik

birlikte etkiler. 2026 FUE komplikasyon derlemesinde de greft manipülasyonu ve iskemi süresi gibi teknik faktörlerin sonuçları etkilediği vurgulanmaktadır.

Azaltabilir, ancak DHI'nın otomatik özelliği değildir.

“Direct hair transplantation” adı altında 2013 yılında yayımlanan bir teknikte greftlerin çıkarılmalarından kısa süre sonra implante edilmesi amaçlanmış ve ekstraksyon ile implantasyon aşamaları eş zamanlı yürütülmüştür. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

Ancak günümüzde “DHI” adı verilen her klinik uygulama bu protokolü kullanmaz.

Greftlerin vücut dışında ne kadar kaldığı;

ekibin organizasyonuna, greft sayısına, greft çıkarma ve yerleştirme sırasına

bağlıdır.

Dolayısıyla “DHI'da greftler mutlaka daha az dışarıda kalır” şeklinde genel bir vaat doğru değildir.

Bunu gösteren güçlü ve genellenebilir bilimsel kanıt yoktur.

Çünkü DHI ve FUE aynı aşamayı tarif etmediğinden doğrudan karşılaştırmanın kendisi problemli olabilir.

Eski Choi/KNU implanter çalışmalarında iyi follikül sağkalımı bildirilmiştir. Örneğin bir çalışmada 6 ve 12. ayda toplam saçların sağkalımı yaklaşık %90 civarında bildirilmiştir. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

Ancak bu sonuç;

“DHI tüm diğer implantasyon tekniklerinden daha yüksek greft sağkalımı sağlar”

anlamına gelmez.

Forseps, premade slit, stick-and-place ve farklı implanter teknikleri deneyimli ellerde başarılı biçimde kullanılabilir.

Güncel bilimsel yaklaşımda implantasyon aracından çok graft handling, cerrahi planlama ve uygulayıcının deneyimi önemlidir.

İmplanterler belirli alanlarda sık greft yerleştirmeyi kolaylaştırabilir.

Ancak “DHI ile her zaman daha yoğun ekim yapılır” şeklinde bir kural yoktur.

Güvenli yoğunluk;

• Alıcı alanın kanlanmasına,
• Greft çapına,
• Mevcut saçlara,
• İmplantasyon açısına,
• Deri özelliklerine ve
• Toplam donör kapasitesine

bağlıdır.

Greftlerin aşırı sık yerleştirilmesi kan dolaşımını bozabilir ve nadiren alıcı bölge nekrozu gibi ciddi komplikasyon risklerini artırabilir. Güncel güvenlik derlemelerinde dense packing, alıcı saha komplikasyonları açısından potansiyel risk faktörlerinden biridir.

Saç ekiminde amaç mümkün olan en fazla grefti bir santimetrekareye sıkıştırmak değil, doğal görünüm ile doku güvenliği arasında doğru dengeyi sağlamaktır.

Hayır. DHI ile tıraşsız saç ekimi aynı şey değildir.

DHI/implanter tekniği greftlerin nasıl yerleştirildiğini tanımlar.

Tıraşlı veya tıraşsız işlem ise özellikle donör alandaki greftlerin nasıl hazırlandığı ve çıkarıldığıyla ilgilidir.

DHI;

• Tamamen tıraşlı,
• Kısmi tıraşlı veya
• Uygun hastalarda tıraşsız

uygulanabilir.

Aynı şekilde implanter kullanılmadan da unshaven/long-hair FUE yapılabilir.

2026 tarihli güncel derleme, long-hair FUE'yi donör bölgenin tıraş edilmesini gerektirmeyen ayrı bir FUE varyasyonu olarak tanımlamaktadır.

Dolayısıyla Türkiye'de yaygın kullanılan:

“DHI = tıraşsız ekim”

eşitliği bilimsel olarak doğru değildir.

Doğru hasta ve deneyimli bir ekipte implanter kullanımı bazı pratik avantajlar sağlayabilir.

Greftin hassas kısımlarının forsepsle doğrudan tutulmasını azaltabilir.

Keskin implanter kullanıldığında insizyon oluşturma ve greft yerleştirme tek hareket içerisinde gerçekleştirilebilir.

Mevcut saçların arasına implantasyon yapılması gereken bazı olgularda implanter kullanımı pratik olabilir.

Farklı çaplarda implanter uçlarının bulunması değişik folliküler ünitelerin implantasyonuna olanak verebilir.

Belirli bölgelerde yön ve açı kontrolüne yardımcı olabilir.

Bazı hastalarda kısmi tıraş veya tıraşsız yaklaşımlarla birlikte kullanılabilir.

Ancak bunların hiçbiri her hastada daha yüksek greft sağkalımı, daha fazla yoğunluk veya daha doğal sonuç garantisi değildir.

Implanter tekniğinin öğrenme eğrisi vardır.

Greftin kaleme doğru şekilde yüklenmemesi veya implantasyon sırasında uygunsuz manipülasyon;

• Folliküler hasara,
• Greftin sıkışmasına veya
• Uygun olmayan yerleşime

neden olabilir.

Ayrıca işlem;

• Çok sayıda implanter ve uç,
• Deneyimli ekip,
• Greft yükleme organizasyonu

gerektirebilir ve operasyon süresini veya maliyetini artırabilir.

Mevcut saçların yoğun olduğu bölgelerde yanlış açı veya derinlikte çalışma mevcut folliküllerin zarar görmesine neden olabilir.

Fakat benzer teknik riskler farklı saç ekim yöntemlerinde de vardır.

2023 güncel implantasyon derlemesinin önemli sonucu, tek bir implantasyon aracının bütün hastalar için üstün olmadığı ve tekniğin avantaj/dezavantajlara göre seçilmesi gerektiğidir.

Hayır.

Eski yazıdaki “günümüzde isteyen herkese Choi ile saç ekilebilir” ifadesini mutlaka kaldırmak gerekir.

Saç ekimi için uygun aday olup olmadığını belirleyen asıl faktör kullanılan kalem değil;

• Saç dökülmesinin tanısı,
• Dökülmenin gelecekteki seyri,
• Donör bölgenin yoğunluğu,
• Saç teli kalınlığı,
• Saçlı deri özellikleri,
• Kişinin yaşı,
• Beklentileri,
• Eşlik eden hastalıkları ve
• Mevcut saç kaybının stabilitesi

gibi faktörlerdir.

2025 güncel hasta seçimi derlemesi ve uluslararası uzman konsensüsü, doğru aday seçiminin ve gerektiğinde saç dökülmesinin medikal tedaviyle stabilize edilmesinin saç ekiminden önce önemli olduğunu vurgulamaktadır.

Saç ekiminde kullanılabilecek folliküler ünite sayısı sınırsız değildir.

FUE sırasında ense ve yan bölgelerdeki nispeten kalıcı saçlardan belirli sayıda greft alınabilir.

Ancak donor alandan gereğinden fazla greft çıkarılması;

• Kalıcı seyrelmeye,
• Düzensiz “güve yeniği” görünümüne,
• Beyaz noktasal izlerin belirginleşmesine ve
• Gelecekte yapılabilecek ekimlerin kısıtlanmasına

neden olabilir.

FUE'nin güvenli planlamasına ilişkin güncel yayınlarda overharvesting, yani aşırı donör tüketimi özellikle vurgulanmaktadır. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

İleri düzey saç kaybında kişinin hayatı boyunca kullanılabilecek donör greft sayısının gelecekteki saç kaybıyla birlikte planlanması gerekir.

Bu nedenle saç çizgisinin çok öne alınması veya tek seansta mümkün olan en yüksek greft sayısının kullanılması her zaman en doğru yaklaşım değildir.

Takvim yaşı tek başına karar vermek için yeterli değildir.

Özellikle genç yaşlarda androgenetik alopesi hızla ilerliyorsa yalnızca mevcut açıklığı kapatmak ileride ekilmiş saçlarla dökülmeye devam eden doğal saçlar arasında estetik uyumsuzluk oluşturabilir.

Bu nedenle genç hastalarda;

aile öyküsü,

Norwood/Ludwig paterni,

donör kapasitesi,

mevcut saçların minyatürizasyonu ve

medikal tedavi seçenekleri

özellikle dikkatli değerlendirilmelidir.

Uluslararası uzman konsensüsü saç ekimi öncesinde uygun hastalarda alopesinin yeterli medikal tedavisinin yapılmasını özellikle önermektedir.

Hayır.

Ekilen folliküller uygun kalıcı donör bölgeden alınmışsa donör özelliklerini büyük ölçüde koruyabilir.

Ancak çevredeki kişinin kendi saçları androgenetik alopesi nedeniyle dökülmeye devam edebilir.

Bu nedenle saç ekimi androgenetik alopesinin biyolojik sürecini durdurmaz.

Uygun hastalarda;

• Minoksidil,
• Finasterid,
• Dutasterid veya
• Diğer kanıta dayalı medikal tedaviler

transplantasyon öncesinde veya sonrasında değerlendirilebilir.

2024 sistematik derlemesi de androgenetik alopesinin yönetiminin çoğu hastada kişiye özel ve çok yönlü yaklaşım olduğunu göstermektedir.

Doğal sonuç yalnızca Choi kalem kullanılmasına bağlı değildir.

Saç çizgisinin estetiğini;

• Saç çizgisinin yüksekliği ve şekli,
• Yaşla uyumu,
• Temporal geçişler,
• Tekli greftlerin önde kullanılması,
• Folliküler ünitelerin dağılımı,
• Yoğunluk geçişi,
• Saçın yönü ve
• Çıkış açısı

belirler.

Bilimsel çalışmalarda saç ekiminin estetik sonucunu belirleyen temel parametreler arasında donör seçimi, yön ve açı, yoğunluk ve greft sağkalımı sayılmaktadır. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

Dolayısıyla kullanılan kalemin markasından çok cerrahi planlama doğal görünümü belirler.

Saç ekimi genel olarak düşük komplikasyon oranına sahip olmakla birlikte risksiz değildir.

FUE ve implantasyon sonrasında;

• Ağrı ve hassasiyet,
• Ödem,
• Kanama,
• Kabuklanma,
• Kaşıntı,
• Follikülit,
• Geçici uyuşma,
• Enfeksiyon,
• Donör veya alıcı bölgede geçici saç dökülmesi (shock loss),
• Greftlerin yeterince tutmaması,
• İstenmeyen yön ve açı,
• Doğal olmayan saç çizgisi,
• Donor alanda aşırı seyrelme

görülebilir.

Daha nadiren;

• Hipertrofik skar,
• Keloid,
• Alıcı saha nekrozu,
• Damar hasarı veya
• Ciddi enfeksiyon

bildirilmiştir.

2026 kapsamlı FUE komplikasyon derlemesi ve saç restorasyonu güvenlik çalışmaları özellikle donör depletion, recipient-site necrosis, folliculitis, effluvium ve doğal olmayan estetik sonuçları olası komplikasyonlar arasında göstermektedir.

Saç ekiminden sonra ekim yapılan bölgenin çevresindeki mevcut saçlarda veya daha nadiren donör bölgede geçici dökülme görülebilir.

Bu durum sıklıkla postoperatif telogen effluvium veya shock loss olarak adlandırılır.

Özellikle çok minyatürize olmuş mevcut saçların bulunduğu alanlara ekim yapılırken risk önem kazanabilir.

Çoğu geçici olmasına rağmen androgenetik alopesiden ileri derecede etkilenmiş bazı saçlar yeniden güçlü biçimde çıkmayabilir.

Bu nedenle mevcut saçların korunması da ameliyat planının parçasıdır.

Saç ekiminden sonraki ilk haftalarda greft içerisindeki saç tellerinin bir bölümünün dökülmesi beklenen bir süreçtir.

Bu durum greftin kaybedildiği anlamına gelmez; follikül deri içerisinde kalabilir ve yeni saç üretmeye başlayabilir.

Yeni saçların görünür hale gelmesi çoğunlukla birkaç ay alır.

Sonuç;

• Erken aylarda kademeli olarak ortaya çıkar,
• Yaklaşık 6 ay civarında belirginleşmeye başlar,

çoğu hastada 12 ay civarında daha sağlıklı değerlendirilebilir.

Tepe bölgesinde veya bazı kişilerde olgunlaşmanın daha uzun sürmesi mümkündür.

Eski Choi implanter çalışmasında da erken dönemde transplante saç tellerinin önemli bölümünün döküldüğü, 6–12 aylık dönemde yeniden büyümenin değerlendirildiği gösterilmiştir. (pubmed.ncbi.nlm.nih.gov)

Bu nedenle saç ekiminden birkaç ay sonra kesin sonuç değerlendirmesi yapmak doğru değildir.

Bilimsel açıdan “DHI FUE'den üstündür” şeklindeki soru doğru kurulmuş değildir.

Çünkü:

FUE = greft çıkarma yöntemiChoi/DHI = greft implantasyon tekniği

olabilir.

Modern saç cerrahisinde;

FUE,

FUT/LSE,

önceden açılmış kanallar,

stick-and-place,

sharp implanter ve

blunt implanter

gibi farklı teknikler hastanın ihtiyacına göre kullanılabilir.

2025 “state of the art” derlemesi de modern saç transplantasyonunda FUE ve strip/LSE'yi temel harvesting yöntemleri olarak tanımlarken, implantasyon için farklı araç ve tekniklerin kullanılabildiğini göstermektedir.

Dolayısıyla başarılı bir saç ekiminin temel sorusu:

değil;

“Doğru tanı kondu mu, donör alan doğru planlandı mı, gelecekteki saç kaybı hesaba katıldı mı ve greftler doğru şekilde çıkarılıp doğal açı-yön ve güvenli yoğunlukta yerleştirildi mi?”

olmalıdır.

Bilimsel Kaynaklar

DHI ve İmplanter Kalemlerin Saç Ekimi İçindeki Yeri – ISHRS Hasta BilgilendirmesiInternational Society of Hair Restoration Surgery:https://ishrs.org/patients/treatments-for-hair-loss/surgical-treatments/

DHI Terminolojisi ve FUE ile İlişkisi – ISHRSInternational Society of Hair Restoration Surgery:https://ishrs.org/why-fue-is-so-confusing/

Saç Ekimi – Güncel “State of the Art” DerlemesiPubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40354670/

Saç Ekimi İçin Hasta Seçimi, Medikal Optimizasyon ve Cerrahi Planlama – 2025PubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/40660483/

Saç Ekimi Öncesi ve Sonrası Bakım – Uluslararası Uzman KonsensüsüPubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37477225/

Choi İmplanterin İlk Tanımlandığı ÇalışmaPubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/1430550/

Saç Ekimi Greft Yerleştirme Tekniklerindeki Güncel Gelişmeler – İmplanterlerPubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37907285/

Direct Hair Transplantation – Modifiye FUE TekniğiPubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/24023433/

FUE Saç Ekiminin Temel Prensipleri ve Güvenli Donör PlanlamasıPubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/37734402/

FUE Saç Ekimi Komplikasyonları – 2026 Güncel DerlemePubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41709896/

Saç Restorasyon İşlemlerinde Güvenlik ve Komplikasyonlar – 2026 Kapsamlı DerlemePubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42594307/

Modern Saç Ekimi Komplikasyonları – Scoping ReviewPubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39179656/

Tıraşsız / Long-Hair FUE – 2026 Güncel DerlemePubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42342229/

Saç Ekimi Sonucunda Yön, Açı, Yoğunluk ve Greft Sağkalımının ÖnemiPubMed:https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/26954740/